Getest op het circuit: Hoe uithoudingsraces de grenzen van de tribologie verleggen

De grenzen van de smeermiddelenwetenschap verleggen

Duurraces zijn een van de meest veeleisende omgevingen voor smeermiddelen. Er moeten gedurende 8, 12 of 24 uur onafgebroken topprestaties worden geleverd, waarbij geen ruimte is voor fouten en er een overwinning wordt verwacht.

1. Tribologie in duurraces: Tribologie is de wetenschap die zich bezighoudt met wrijving, slijtage en smering. In de racerij heeft dit een directe invloed op de efficiëntie en betrouwbaarheid van de motor. Bij racen vormen smeermiddelen de kern van tribologie. Ze fungeren als een barrière tussen bewegende onderdelen die wrijving en slijtage verminderen. Hoogwaardige smeermiddelen zijn speciaal ontwikkeld voor de veeleisende omstandigheden van duurraces, waaronder hoge temperaturen, hoge snelheden en intense belasting.
   
2. De belangrijkste functies van smeermiddelen tijdens duurraces:
   
   1. Verminderen van wrijving: Smeermiddelen minimaliseren energieverlies als gevolg van wrijving, waardoor de motor efficiënter kan werken en meer vermogen aan de wielen kan leveren.
   2. Voorkomen van slijtage: Smeermiddelen vormen een laagje tussen de bewegende onderdelen, waardoor direct contact tussen metalen onderdelen wordt voorkomen en slijtage wordt verminderd. Dit is van cruciaal belang voor het behoud van de integriteit van de motor tijdens een lange race.
   3. Beheren van de warmte: Smeermiddelen voeren de door wrijving gegenereerde warmte af, waardoor oververhitting en mogelijke schade aan de motor kan worden voorkomen.
   4. Ze bieden een barrière: Smeermiddelen voorkomen dat verontreinigingen binnendringen die slijtage kunnen versnellen en de motor kunnen beschadigen.
      
3. Verschillende soorten smeermiddelen die kunnen worden gebruikt:
   
   1. Olie voor motor en transmissie: In raceauto’s zijn motoroliën zo samengesteld dat ze bestand zijn tegen hoge temperaturen en hoge druk om de interne onderdelen van de motor te beschermen, terwijl olie voor transmissie en aandrijving is ontworpen om soepel te schakelen en slijtage te voorkomen. Motorfietsen zijn echter anders: de motor en versnellingsbak hebben meestal hetzelfde smeermiddel. Dat betekent dat oliën voor motorfietsen beide functies in één formule moeten combineren: ze moeten de motor beschermen én zorgen voor duurzame prestaties en optimaal functioneren van de transmissie en de koppeling. Deze dubbele vereiste maakt de ontwikkeling ervan bijzonder complex, vooral in de veeleisende omstandigheden van duurraces.
   2. Vetten: Vetten worden gebruikt voor het smeren van lagers en andere bewegende delen en bieden een smeermiddel dat langer meegaat in vergelijking met oliën.
   3. Gespecialiseerde additieven: Deze additieven verbeteren de prestaties van het smeermiddel en bieden extra bescherming tegen slijtage, hitte en oxidatie.

Getest op het circuit: CHAMPION-MRP-TECMAS BMW

Champion begon vier jaar geleden voor het eerst met het BMW Motorrad World Endurance Team samen te werken. We hebben niet alleen ondersteuning geboden als sponsor, maar ook als de officiële partner voor smeermiddelen, een technische functie die ontwikkeling en innovatie van smeermiddelen omvat.

Met een veel langere duur en veel langere afstanden dan bij normale motorsportraces, brengt enduranceracing een reeks fundamentele uitdagingen voor technologieteams en technische partners met zich mee. Er bestaat een complexe behoefte om maximale kracht en efficiëntie in evenwicht te brengen met duurzaamheid en betrouwbaarheid. Het gaat niet alleen om racen om te winnen; het gaat om overleven en de finish halen.

Tijdens een typische FIM Endurance World Championship-race, rijden rijders 60% van de tijd volgas en kunnen zij in de loop van een evenement immense afstanden overbruggen, op het circuit van Spa-Francorchamps wel zo’n 1300 km. Bij zulke intense racecondities worden zowel van machine als van rijders optimale prestaties verwacht. Voor de BMW M 1000 RR racemotoren die door het BMW Motorrad World Endurance-team gebruikt worden, vereisen deze extreme condities een uitzonderlijk, op maat gemaakt smeermiddel.

Een smeermiddel op maat, ontwikkeld voor succes op Spa-Francorchamps.

In afwachting van de 2025 8 Hours of Spa Motos race hebben Champion en het BMW-team samengewerkt om een smeermiddel op maat te ontwikkelen. Het ontwikkelen van een motorolie die zowel de vereiste prestaties als bescherming zou bieden, is geen eenvoudige taak geweest. De olie moest niet alleen voldoen aan de prestatiecriteria voor races, maar ook aan de strenge technische eisen van BMW voor de bescherming van interne componenten. Dit omvatte:

• Motor: Prioriteit geven aan stabiliteit en motorbescherming. Het moest de motor onder constante druk, ronde na ronde beschermen.
• Lagers: Het moest uitgebreide bescherming van de lagers bieden, met name bij langdurig vol gas en hoge temperaturen.
• Koppeling en versnellingsbak: Om een duurrace te kunnen doorstaan moest de olie verbeterde en langdurige prestaties voor de koppeling leveren en robuuste bescherming van de versnellingen bieden bij continu hoge belastingen.
• Eigenschappen: De motorolie moest uitstekend kunnen ontluchten (minimaliseren van luchtbellen) en chemisch compatibel zijn met de interne hardware. Het moest ook een uitzonderlijke oxidatiestabiliteit hebben, in een motor die bij hoge temperaturen en hoge druk presteert.
  

Ivan Roekens, R&D Manager bij Champion: “Ons testproces voor de ontwikkeling van motorolie voor de BMW M 1000 RR was rigoureus. Er zijn chemische, fysische en laboratoriumanalyses van componenten uitgevoerd, evenals praktijktests. Het programma bereikte zijn hoogtepunt tijdens de 8 Hours of Spa Motos, waar de nieuwe olie uitstekend presteerde en zorgde voor een dominante overwinning voor het CHAMPION-MRP-TECMAS-team, aangedreven door BMW Motorrad Motorsport – een trots moment in onze nauwe samenwerking.”

Van racebaan naar de weg

Technologieën die zijn ontwikkeld in de intensiteit van racecompetities kunnen mogelijkheden bieden die verder reiken dan het circuit. Champion blijft nauw samenwerken met BMW, dat momenteel het gebruik van op maat gemaakte hoogwaardige smeermiddelen voor productie-motorfietsen onderzoekt, waaronder de populaire BMW M-modellen en de BMW GS-productlijn. Voor BMW GS ontwikkelt Champion twee viscositeitsklassen, elk geschikt voor de specifieke eisen van adventure-motorfietsen.

Door deze samenwerking blijft Champion ondersteuning bieden op het gebied van onderzoek en ontwikkeling van smeermiddelen voor BMW Motorrad Motorsport, waaronder op maat gemaakte oliën voor raceprogramma's en innovatieve oplossingen voor productiemodellen. Het betreft een samenwerking die baanbrekend is in de sector van smeermiddelen voor motorfietsen en die de prestaties voor motorrijders verbetert.

Ontdek de Champion Pro Racing Line, aanbevolen door het CHAMPION-MRP-TECMAS-team.